Category: Μεταφράσεις


W.H. Auden

Μετάφραση απ’ τ’ Αγγλικά: Εβίτα Λύκου

Αν Μπορούσα να το Πω

Ο Χρόνος λέει μοναχά στο είπα εγώ,
Ο Χρόνος ξέρει να μετρά το πληρωτέο αντίτιμο∙
Αν μπορούσα να το πω θα το είχες μάθει.
Αν πρέπει να θρηνούμε τον κλόουν που βγαίνει στη σκηνή,
Αν πρέπει να ριγούμε όταν παίζει η μουσική,
Ο Χρόνος λέει μοναχά στο είπα εγώ.
Μα δεν υπάρχει πεπρωμένο να στο δώσω,
Κι ας σ’ αγαπώ τόσο όσο δεν μπορώ ν’ αρθρώσω,
Αν μπορούσα να το πω θα το είχες μάθει.
Οι άνεμοι πρέπει να έρχονται από κάπου όταν φυσούν,
Πρέπει να υπάρχει λόγος που τα δέντρα φυλλορροούν∙
Ο Χρόνος λέει μοναχά στο είπα εγώ.
Ίσως τα ρόδα θέλουν πράγματι ν’ ανθίσουν,
Μια οπτασία που να μείνει όταν σβήσουν∙
Αν μπορούσα να το πω θα το είχες μάθει.
Πες πως όλα τα λιοντάρια ξαφνικά αναχωρούσαν,
Πως τα ρυάκια κι οι στρατιώτες μια μέρα αποστατούσαν∙
Θα λέει ο χρόνος μοναχά στο είπα εγώ;
Αν μπορούσα να το πω θα το είχες μάθει.

Συνέχεια

Victor Hugo

Μετάφραση απ’ τα Γαλλικά: Εβίτα Λύκου

Ποιανού το σφάλμα;

-Εσύ έβαλες φωτιά στη Βιβλιοθήκη;

– Ναι, εγώ άναψα αυτή τη φλόγα.

-Μα αυτό είναι ένα έγκλημα αδιανόητο!
Έγκλημα που διαπράττεις ενάντια στον ίδιο σου τον εαυτό, αχρείε!
Πας να σκοτώσεις την ακτινοβολία της ψυχής σου!
Είναι ο ίδιος σου ο δαυλός που σβήνεις!
Αυτό που η ασεβής λύσσα και η τρέλα σου τολμά να κάψει,
Είναι το αγαθό σου, ο θησαυρός σου, η προίκα σου, η κληρονομιά σου!
Το βιβλίο είναι ενάντια στην εξουσία και άρα προς όφελος σου.
Το βιβλίο πάντα σε υποστηρίζει
Μια βιβλιοθήκη είναι πράξη πίστης
Ακόμα κι αυτών των ζοφερών γενεών
Που φέρνουν μέσα στη νύχτα μαρτυρίες της αυγής.
Πώς, σε αυτό το σεβάσμιο σώμα από αλήθειες,
Σ’ αυτά τα αριστουργήματα, τα γεμάτα κεραυνούς και φως,
Σε αυτά τα μνημεία των καιρών που έγιναν κιβωτοί γνώσης
Στους αιώνες, στον άνθρωπο της αρχαιότητας, στην ιστορία,
Στο παρελθόν, διδαχή που συλλαβίζει το μέλλον,
Σε αυτό που ξεκίνησε για να μην τελειώσει ποτέ,
Στους ποιητές, πώς, στην άβυσσο της βίβλου,
Στο έξοχο πλήθος των φοβερών Αισχύλων,
Των Ομήρων, των Ιώβ, που ορθώνονται στον ορίζοντα,
Στον Μολιέρο, τον Βολτέρο και τον Καντ, στον ορθό λόγο,
Εσύ ρίχνεις, άθλιε, έναν αναμμένο πυρσό!
Παραδίνεις ολόκληρο το ανθρώπινο πνεύμα στις φλόγες!
Έχεις λοιπόν ξεχάσει ότι ο απελευθερωτής σου
Είναι το βιβλίο; Το βιβλίο βρίσκεται εκεί, στο ύψωμα·
Λάμπει· γιατί αστράφτει και φωτίζει,
Αφανίζει το ικρίωμα, τον πόλεμο, την πείνα·
Μιλά· υπέρ του σκλάβου και του παρία
Άνοιξε ένα βιβλίο. Πλάτωνα, Μίλτων, Μπεκαριά.
Διάβασε αυτούς τους προφήτες, Δάντη, ή Σαίξπηρ, ή Κορνήλιο·
Η ψυχή τους μεγαλώνει απεριόριστα και ξυπνάει μέσα σου·
Κατάπληκτος, αισθάνεσαι ίσος μ’ αυτούς·
Διαβάζοντας γίνεσαι εμβριθής, σκεπτόμενος, προσφιλής·
Αισθάνεσαι μέσα στο πνεύμα σου όλους αυτούς τους μεγάλους άνδρες να βλασταίνουν·
Σε διδάσκουν όπως η αυγή φωτίζει τα σκοτεινά κελιά·
Καθώς στο μεγαλείο τους βουτάει η καρδιά σου,
Η ζεστή ακτινοβολία τους σε ηρεμεί και σε ζωντανεύει·
Η ψυχή σου, γεμάτη ερωτήματα, είναι έτοιμη για την απάντηση τους·
Το καταλαβαίνεις καλά, ύστερα καλύτερα· αισθάνεσαι να λιώνουν
Όπως το χιόνι στη φωτιά, η υπερηφάνεια σου, η μανία σου,
Το κακό, οι προκαταλήψεις, οι βασιλιάδες, οι αυτοκράτορες!
Γιατί η επιστήμη έρχεται πρώτη στον άνθρωπο.
Ύστερα έρχεται η ελευθερία. Όλα αυτά λάμπουν,
Και βρίσκονται μέσα σου, και είσαι εσύ που τα σβήνεις!
Τα σχέδια που εσύ μηχανεύεσαι είναι επηρεασμένα από τα βιβλία.
Εισερχόμενο στο λογισμό σου, το βιβλίο χαλαρώνει μέσα του
Τα δεσμά με τα οποία η πλάνη καθηλώνει την αλήθεια,
Γιατί κάθε συνείδηση είναι ένας γόρδιος δεσμός.
Είναι το γιατρικό σου, ο οδηγός σου, ο φύλακας σου.
Θεραπεύει το μίσος σου· εξαλείφει την τρέλα σου.
Να τι χάνεις, αλίμονο, με αυτό σου το σφάλμα!
Το βιβλίο είναι ο πλούτος σου! Είναι η γνώση.
Το δίκαιο, η αλήθεια, η αρετή, το καθήκον.
Η πρόοδος, ο ορθός λόγος που διαλύει την παραφροσύνη.
Και εσύ όλα αυτά τα καταστρέφεις, εσύ!

-Δεν ξέρω να διαβάζω.

Συνέχεια